यही पुस १० गते बिहीबार पौष कृष्ण औँसीका दिन बिहान खण्डग्रास (आधा ढाक्ने) सूर्यग्रहण लाग्ने नेपाल पञ्चाङ्ग निर्णायक समितिले जनाएको छ । यस सँगसँगै सुर्यग्रहण सम्बन्धी बिभिन्न धार्मिक मन्यताहरु पनि रहदै आएको छ । आज हामी त्यही बिषयमा प्रकाश पार्ने कोशीस गर्नेछौ ।
हिन्दू धर्म अनुसार:-
हिन्दू पौराणिक कथा अनुसार ग्रहण खराब शगुन हो किनकि यसले राहुको बदलालाई दर्शाउँछ। मन्दिरहरू बन्द हुनेछन्, र मेरो अभ्यासकर्ताहरूले केही अभ्यासहरू गर्नेछन्, जस्तै उपवास र मन्त्रहरू।
सौर्य वा चन्द्रग्रहणको समयमा, तुरुन्तै सबै गतिविधिहरू रोक्नुर पर्छ । र शुद्ध नाममा परमेश्वरको नाम जप गर्नु पर्छ ।। ग्रहण पछि, घरधनीहरूले आफूले लगाएको लुगामा नुहाउनु पर्छ र आफ्नो क्षमता अनुसार चन्दा दिनुपर्दछ। (शिक / 86/8787)
हिन्दू धर्मशास्त्र, पुरान (वेद व्यास द्वारा लिखित), अनुसार,,
देवताहरू (देवताहरू) र दैत्य (राक्षस) द्वारा सागर मंथन पछि, अमृत उत्पादन भयो। सहमति अनुसार उत्पादन भएको अमृत दुबइ पक्ष बिच बराबर भाग बण्डा गर्नु पर्ने हुन्छ । तर देवता यो कदापी चाहँदैन थिए .,यसको लागि स्व्यम भगवान बिष्णुले मोहिनिको अवतार धारण गर्नु भयो जो अती सुन्दरी थीइन । रक्षाक हरु मोहिनी को रुपमा मोहित भय र मोहिनिको सौन्दर्यमा लठियेर अमृतपान गर्न नि ख्याल भएन । तर देवासहरूले मोहिनी भन्ने अप्सरा (सुन्दर आकाशी महिला) सिर्जना गरे। त्यसले भूतहरूलाई छल गरी र अमृत तिनीहरूबाट लगिन्। एक पटक जब देवहरूले अमृत प्राप्त गरे, तिनीहरूले भगवानलाई सबै देवताहरूलाई समान रूपमा वितरण गर्न भने। ईश्वरले सबैको अमृतको सेवा गरिरहनु भएको थियो, एक राक्षस, जो राहु नामक योगी शक्तिहरूको माध्यमबाट आफूलाई देवमा परिणत गरे र अमृत प्राप्त गर्न लाइनमा बसे र यसरी अमर भए। ऊ सूर्य देव र चन्द्र देव बीचमा बस्यो। ती दुवैले शैतानलाई देवताको रूपमा चिनेका थिए। जब परमेश्वरले अनजानमै रुहूको अमृतको सेवा गर्नुभयो, सूर्य र चन्द्र दुबैले यो एक भूत हो भनेर देखायो। त्यसैले भगवानले उनको सुदर्शन चक्रको साथ तुरुन्त रुहको टाउको काटिदिए। तर जब परमेश्वरले रौंको टाउको काट्नु भयो उनले अमृत पिए। अमृत रूउको घाँटीमा पुगेको थियो, उसको टाउकोलाई अमर बनाउँदै। रुहुको टाउको एउटा ग्रह बन्यो। सूर्य-देवता र चन्द्र-देवताले भगवान्लाई रुहूको बारेमा बताउनुभएपछि रुह साह्रै निराश भए र उनीहरूलाई घृणा गर्न थाले। त्यसकारण यो विश्वास गरिन्छ कि वर्षको कुनै खास समयमा रुहले सूर्य र चन्द्रमालाई आफ्नो मुखबाट (ग्रानान) समात्दछ, यसैले सूर्य र चन्द्रग्रहणको अस्तित्व रहेको छ।